Ichtiol – Ichthammol

Właściwości fizykochemiczne

Lepka, bardzo gęsta ciecz o czarnobrunatnej barwie i charakterystycznym zapachu przypominającym woń asfaltu.

Synonimy

Ichthammol, Ichthammolum, Ichtyolum, Ichtyol, Ammonii bituminosulfonas, ichtiol, ichtamol, sulfobituminian amonowy

Postaci leku recepturowego

roztwory, zawiesiny, emulsje, maści, pasty, czopki

Działanie/zastosowanie

Ichtiol wykazuje działanie ściągające, przeciwbakteryjne, słabe przeciwzapalne, odkażające, przeciwobrzękowe, miejscowo rozgrzewające oraz ułatwia odchodzenie ropy. Wchodzi w skład preparatów stosowanych w leczeniu trądziku, wyprysków skórnych, czyraków, owrzodzeń oraz w łuszczycy. W postaci 3% wodnego roztworu stosowany jest do irygacji w ginekologii.

Rozpuszczalność

miesza się z wodą (1:10) i glicerolem (1:9)

bardzo trudno rozpuszcza się w etanolu i olejach

Gęstość

1,15 g/cm3

Trudności/ niezgodności

  1. Ichtiol jest substancją mazistą trudną do odważenia. Jeśli jest to możliwe należy go odważać bezpośrednio do pudełka, na podłoże lub zmniejszyć ilość używanego sprzętu do minimum, by ograniczyć straty masy ichtiolu.
  2. Łatwiej rozpuszcza się na ciepło, należy jednak uważać, by nie podgrzać go za mocno, ponieważ może to prowadzić do wytrącenia nierozpuszczalnego osadu. Roztwory spirytusowe ichtiolu są niezwykle trudne do otrzymania, zwłaszcza przy użyciu wysokoprocentowego etanolu. Roztworów z ichtiolem nie należy sączyć.
  3. Ichtiol w czopkach stwarza ryzyko nierównomiernego zawieszenia substancji czynnej w całej objętości czopka, aby temu zapobiec, należy zemulgować ichtiol z lanoliną w stosunku 1:1.
  4. Sulfobituminian amonowy daje liczne niezgodności recepturowe, m. in. z benzokainą, papaweryną, atropiną, taniną, azotanem srebra, rywanolem, bromkami, kwasem salicylowym, płynem Burowa i z rezorcyną. Ichtiol reaguje też z wodą wapienną, a z solami cynku daje reakcję podwójnej wymiany.

Dawka max.

sprawdź tutaj

Przykłady recept

Rp.

3% Sol. Ichtyoli   300,0

M.f. solutio

 

Rp.

Detreomycini

Ichtioli   aa   3,0

Spir. Vini. 70st.   ad   100,0

M.f. solutio

 

Rp.

Ichtioli   8,0

Zinci oxidi 

Talci veneti   aa   20,0

Glycerini   10,0

Spir. Vini 70st.

3% Sol. Ac. borici   aa   ad   100,0

M.f. papka

 

Rp.

Ichtioli

Olei Betulae   aa   2,0

Vaselini albi

Aq. dest.   aa   ad   100,0

M.f. unguentum

Dodatkowe informacje

Ichtiol wchodzi w skład farmakopealnych maści:

  • Ammonii bituminosulfonatis unguentum (maść ichtiolowa)
  • Unguentum contra congelationem (maść ichtiolowo-kamforowa przeciw odmrożeniom).

Współczynnik wyparcia sulfobituminianu amonowego wynosi 0,91

Źródła

  1. Karta charakterystyki substancji.
  2. S. Żurek, Farmacja praktyczna, Trudności recepturowe podczas wykonywania leków z ichtiolem, 2017.
  3. O. Sierpniowska, Aptekarz Polski, Ichtiol jako problematyczny składnik leku recepturowego, 2014.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.